กรดอะมิโนจำเป็นคืออะไร?

เวลาพูดถึงโปรตีน มักพูดกันที่ปริมาณเป็นกรัม แต่สิ่งที่ร่างกายนำไปใช้จริงคือกรดอะมิโนที่อยู่ข้างใน

กรดอะมิโนจำเป็นมีอะไรบ้าง?

กรดอะมิโนที่ใช้สร้างโปรตีนในร่างกายมี 20 ชนิด ในจำนวนนี้มี 9 ชนิดที่ร่างกายสร้างเองไม่ได้ ได้แก่ ฮิสทิดีน ไอโซลิวซีน ลิวซีน ไลซีน เมไทโอนีน ฟีนิลอะลานีน ทรีโอนีน ทริปโตเฟน และวาลีน

ทั้งเก้าชนิดต้องได้รับจากอาหาร

มีข้อความกล่าวอ้างอะไรบ้าง?

บัญชีท้ายประกาศกระทรวงสาธารณสุข (ฉบับที่ 447) พ.ศ. 2566 ระบุข้อความสำหรับโปรตีนไว้ ได้แก่ โปรตีนเป็นแหล่งของกรดอะมิโนจำเป็นสำหรับการสังเคราะห์โปรตีนของร่างกาย และโปรตีนมีส่วนช่วยในการเจริญเติบโตและการซ่อมแซมเนื้อเยื่อของร่างกาย

ข้อความเหล่านี้เป็นของโปรตีนในฐานะสารอาหาร ไม่ใช่ของกรดอะมิโนชนิดใดชนิดหนึ่งแยกต่างหาก

โปรตีนจากแหล่งต่างกัน ต่างกันอย่างไร?

ต่างกันที่สัดส่วนของกรดอะมิโน ไม่ใช่ว่ามีหรือไม่มี

โปรตีนจากสัตว์ เช่น เนื้อสัตว์ ปลา ไข่ และนม มักมีสัดส่วนของกรดอะมิโนจำเป็นครบถ้วนในแหล่งเดียว ยกเว้นคอลลาเจนและเจลาตินซึ่งไม่มีทริปโตเฟน

โปรตีนจากพืชมีสัดส่วนไม่เท่ากัน ธัญพืชมักมีไลซีนค่อนข้างน้อย ส่วนถั่วเมล็ดแห้งมักมีเมไทโอนีนค่อนข้างน้อย

การกินข้าวกับถั่วคู่กันหมายความว่าอะไร?

หมายถึงการใช้แหล่งโปรตีนที่มีจุดอ่อนคนละจุดมาเสริมกัน ข้าวกับถั่ว ข้าวกับเต้าหู้ หรือขนมปังกับถั่วลิสง ให้สัดส่วนกรดอะมิโนที่ครบกว่าการกินอย่างใดอย่างหนึ่งเพียงอย่างเดียว

ไม่จำเป็นต้องกินพร้อมกันในมื้อเดียว การมีแหล่งที่หลากหลายในหนึ่งวันก็เพียงพอ

ต้องเสริมกรดอะมิโนเดี่ยวไหม?

สำหรับผู้ที่ได้รับโปรตีนหลากหลายเพียงพอ กรดอะมิโนจำเป็นมาพร้อมกับโปรตีนในอาหารอยู่แล้ว

กรณีที่อาหารจำกัดมาก การวางแผนให้มีแหล่งโปรตีนหลายชนิดในมื้ออาหารเป็นวิธีที่ตรงกว่าการเสริมเป็นสารเดี่ยว

อ่านฉลากอย่างไร?

ฉลากมักเขียนชื่อกรดอะมิโนในรูปเกลือ เช่น แอล-ไลซีน โมโนไฮโดรคลอไรด์ ตัวเลขที่ตามมาคือน้ำหนักของสารประกอบ ไม่ใช่ปริมาณกรดอะมิโนอิสระ

หากใช้ยาประจำตัว ควรปรึกษาแพทย์หรือเภสัชกรก่อนเสริม

ทั้งนี้ ผลิตภัณฑ์เสริมอาหารไม่มีผลในการป้องกันหรือรักษาโรค